İçeriğe geç
Kadıköy & Ümraniye · İstanbul

Mali müşavirlik

Muhasebe Defter ve Belgeleri Kaç Yıl Saklanmalı? 5 Yıl–10 Yıl Ayrımı

Defter ve faturaları ne zaman kaldırabilirsiniz? Beş ve on yıllık sürelerin kapsamını, 2026 örneğiyle başlangıç hesabını ve elektronik belge arşivini açıklıyoruz.

Yayın

Eski faturaları ve defterleri kaldırırken yalnızca “beş yıl geçti” diye karar vermek doğru değildir. Vergi Usul Kanunu ile Türk Ticaret Kanunu farklı kapsam ve başlangıç kuralları getirir. İşletmenizin tabi olduğu düzenlemeleri birlikte değerlendirerek belge türüne göre bir saklama planı oluşturmanız gerekir.

Muhasebe belgelerinde 5 yıl ile 10 yıl arasındaki fark

Aşağıdaki karşılaştırma, muhasebe arşivi için iki temel düzenlemeyi gösterir. Aynı işletmeye her iki yükümlülük de uygulanabilir; sürelerden birini seçmek mümkün değildir.

Düzenleme ve kapsamSüreBaşlangıç
VUK 253: Kanuna göre defter tutmak zorunda olanların defterleri ve ilgili vesikaları5 yılİlgili yılı izleyen takvim yılının başı
TTK 82: Tacirlerin maddede sayılan ticari defterleri, mali tabloları, ticari yazışmaları ve kayıt dayanağı belgeleri10 yılBelge türüne göre belirlenen olayın gerçekleştiği takvim yılının sonu

Beş yıllık vergi kuralının dayanağı GİB — Vergi Usul Kanunu madde 253; tacirlerin on yıllık yükümlülüğünün dayanağı Türk Ticaret Kanunu madde 82'dir. On yıl kuralı, kişinin tacir niteliği ve belgenin kapsamı incelenmeden bütün vergi mükelleflerine genellenmemelidir.

2026 yılına ait belgeler için süre nasıl hesaplanır?

  • VUK 253 örneği: İlgili yılı 2026 olan bir belgenin beş yıllık süresi 1 Ocak 2027'de başlar; 2027, 2028, 2029, 2030 ve 2031 yıllarını kapsar. Bu kurala göre saklama 31 Aralık 2031 sonuna kadar sürer.
  • TTK 82 örneği: Kapsamdaki belge için süreyi başlatan olay 2026'da gerçekleşmişse on yıllık hesap 2026 yılının sonundan başlar ve 31 Aralık 2036 sonuna ulaşır.

TTK bakımından deftere son kaydın yapıldığı, mali tablonun hazırlandığı veya ilgili belgenin oluştuğu yıl önemlidir. Örneğin 2026 dönemine ait bir mali tablo 2027'de hazırlanmışsa, yalnız üzerinde “2026” yazdığı için yukarıdaki ikinci örnek uygulanamaz. Belge grubunun başlangıcı ayrıca belirlenmelidir.

Bu örnekler otomatik imha tarihi değildir. Başka bir düzenlemenin saklama yükümlülüğü, devam eden inceleme veya uyuşmazlık ve belgeye duyulan ispat ihtiyacı ayrıca değerlendirilmelidir. Süreleri tek tek kontrol etmeden arşivi topluca silmeyin; bütün belgeleri belirsiz süreyle saklamayı da varsayılan yöntem haline getirmeyin.

e-Fatura ve e-Arşiv faturada çıktı almak yeterli mi?

509 Sıra No.lu Tebliğ'in VI. bölümü, elektronik belgenin saklanmasında düzenleyici ile alıcının durumunu ayırır:

  • Düzenleyen işletme: Belgeyi mali mühür veya elektronik imza verileriyle elektronik ortamda saklar. Yalnız kâğıda basmak bu yükümlülüğü karşılamaz.
  • Elektronik teslim alan işletme: Elektronik dosyayı, üzerindeki mühür veya imza verileriyle birlikte muhafaza eder.
  • Mevzuata uygun olarak kâğıt teslim alan işletme: Kendisine bu biçimde teslim edilen belgeyi kâğıt olarak saklar.

Dosyanın açılabilmesi kadar bütünlüğünün doğrulanabilmesi de önemlidir. Gerekli görüntüleme ve doğrulama araçları erişilebilir olmalıdır. Her PDF'nin bu verileri içerdiğini varsaymayın. Bir özel entegratör veya saklama kuruluşuyla çalışmak, işletmenin muhafaza ve ibraz sorumluluğunu kaldırmaz. e-Defter ve berat için ise ayrı teknik kurallar bulunur; bu bölüm onların bütün yükümlülüklerini açıklamaz.

İşletmeniz için uygulanabilir arşiv kontrol listesi

Bir saklama çizelgesi hazırlarken her belge grubu için şu bilgileri birlikte kaydedin:

  1. Belgenin türü ve dönemi: Alış faturası, satış faturası, ticari defter veya mali tablo gibi açık bir sınıflandırma yapın.
  2. Uygulanan kural ve başlangıç: Yalnız süreyi değil, hesabı başlatan yılı ve olayı da yazın.
  3. Saklama biçimi ve konumu: Kâğıt dosyayı, elektronik belge paketini ve gerekli doğrulama verilerini ayırt edin.
  4. Erişim sorumlusu: İhtiyaç halinde belgeyi kimin, hangi sistemden çıkaracağını belirleyin; erişimi görevle sınırlayın.
  5. Yedek ve kontrol: Örnek dosyaların yedekten açılıp görüntülenebildiğini kontrol edin. Hizmet sağlayıcısını değiştirmeden önce belgelerinizi eksiksiz dışa aktarabildiğinizi doğrulayın.
  6. Yeniden değerlendirme tarihi: Silme veya imha öncesinde devam eden yükümlülük ve uyuşmazlık kontrolü yapın.

Bu liste pratik bir arşiv düzeni önerisidir; bütün işletmeler için kanunda belirtilmiş tek bir yazılım veya yöntem şartı anlamına gelmez. Saklama süresince yetkili makamın talebi üzerine belgeleri ve kayıtların okunmasını sağlayan bilgileri sunabilmek de gerekir. Bunun vergi mevzuatındaki dayanağı VUK madde 256'dır.

Bu rehber muhasebe ve ticari belgelere odaklanır. Çalışan kayıtları için özlük dosyası rehberini ayrıca inceleyebilirsiniz. İşletmenizin belge akışını ve arşiv sorumluluklarını birlikte değerlendirmek için muhasebe ve defter tutma hizmetimizi inceleyebilir veya online görüşme randevusu alabilirsiniz.

Yayın notu: Bu rehber, resmî kaynaklar kullanılarak Zen Mali Müşavirlik'in yapay zekâ destekli yayın otomasyonuyla hazırlanmıştır; ayrıca insan uzman incelemesinden geçmemiştir. Kaynak kontrol tarihi: 30 Ekim 2026.

Tüm blog yazıları